هنرکده هنرهای تزئینی در مهرماه 1339 توسط هوشنگ کاظمی و با حمایت وزیر فرهنگ و هنر وقت، مهرداد پهلبد، در ساختمانی اجاره‌ای در کوچه پیرجمالی در خیابان شریعتی بالاتر از خیابان طالقانی فعلی تاسیس شد. با ظهور انجمن هنری خروس جنگی در اواخر دهه 1320 شمسی و تحولات مهم فرهنگی و هنری در دوره پهلوی دوم و به‌خصوص بعد از کودتای 28 مرداد 1332، فضاهای آموزشی در حیطه هنرهای دیداری مدرن گسترش پیدا کرد. هنرستان هنرهای زیبای تهران در سال 1332 با رویکرد آموزش نوین، که تحت تاثیر فضای آموزشی مدارس اروپا، فعالیت می‌کرد، توسط جلیل ضیاپور تاسیس شد. ضیاپور که خود بنیان‌گذار انجمن هنری خروس جنگی و از دانش‌آموختگان اروپا بود، شیوه آموزش این هنرستان را نسبت به مدارس و آموزشگاه‌های قبل تغییر داد و به‌همین دلیل اولین هنرآموخته‌گان این هنرستان مورد استقبال دانشکده هنرهای زیبای تهران قرار نگرفتند. در حالی که در محدوده  دهه های 20 و 30  تفکر بازگشت به هنر ملی و میهنی رواج پیدا کرده بود. در نگاه نخست توجه به اصالت ایرانی و هویت شرقی است که پایه‌های هنرهای تزئینی را شکل می‌دهد. با توجه به تحولات هنری ایران در دهه 30 و 40 شمسی و رواج هنر نوگرا در بین هنرمندان ایرانی، ماهیت و ساختار هنرکده هنرهای تزئینی با الگوبرداری از مدرسه آرت دکوی پاریس بنیان گذاشته شد. علاوه بر استادان ایرانی، از مدرسان خارجی (فرانسوی) هم دعوت شد که در هنرکده هنرهای تزئینی تدریس کنند. حضور این استادان سبب آشنایی و شناخت بیش‌تر هنرجویان ایرانی با هنر مدرن غربی شد. این هنرکده با ایجاد امکانی برای ادامه تحصیل دانش‌آموختگان هنرستان و ایجاد رشته‌های جدید، بخشی از نیازهای تحصیلی نسل جدید را پاسخ داد. این شماره از پشت بام به این هنرکده اختصاص دارد که میتوانید از این لینک خریداری فرمایید.

بام نقاشی و کلک مدوساتوسط : در:


بام نقاشی و کلک مدوسا

 

در سال 1816 میلادی؛ ناو جنگی مدوسا كه متعلق به نيروی دريايی فرانسه بود، با حدود چهارصد نفر ملوان و سرباز هنگام رسيدن به ساحل، با برخورد به تپه‌ای شنی به‌شدت آسيب می‌بيند و غرق می‌شود.

 

قايق‌های نجات برای همه‌ی جمعيت كفاف نمی‌دهند.

افراد باقی مانده با چوب‌ها و بقایای کشتی، کلک بزرگی می‌سازند و با طناب به قایق‌های نجات وصل می‌کنند و به راه خود روی اقیانوس ادامه می‌دهند اما طناب‌های واصل پاره می‌شود و کلک با صد و پنجاه نفر در اقيانوس پهناور سرگردان می‌شود.

افراد داخل کلک هراسان و تشنه اجساد آنان را که از تشنگی تلف می‌شوند به آب می‌اندازند؛

قوی‌ترها افراد ضعیف‌تر را دستچین می‌کنند و برای حفظ بقای خود می‌کشند، خوردن هم نوع! تا اينكه سرانجام كشتی دیگری در حالی‌که تنها پانزده‌ نفر باقی مانده بودند پیدایشان می‌کند.

.

تئودور ژريكو متأثر از این ماجرا، پرده‌ی نقاشی عظیمی به طول هفت و ارتفاع پنج متر می‌آفریند که دو سال به طول می‌انجامد.

او پیش طرح‌های زیادی آماده می‌کند و حتی در کارگاه‌ش ماکت کلکی مشابه کلک مدوسا می‌سازد؛ در بندر به تماشای امواج می‌نشیند و از پزشکی قانونی اجسادی می‌گیرد و آنها را مورد مطالعه قرار می‌دهد.

 

.

موضوع تابلوی بازماندگان کشتی مدوسا لحظه ای را تداعی می کند که افراد کلک مدوسا ، کشتی نجاتی را از دور مشاهده می‌کنند و برای نجات خود در حال تقلا هستند.

مضمون اصلی نقاشی، جدال انسان و طبیعت، و ستیز مرگ و زندگی است.

در کنار واقع‌گرایی فیگورها شاهد حالتی زودگذر از طبیعت و احساسات هستیم که بعدها در آثار نقاشان هلندی که پایبند حقیقت لحظه هستند بسیار دیده می‌شود.

در این نقاشی، ژریکو سعی کرده است بارقه‌های امید، استیصال، اندوه، یأس، مرگ و تلاش‌های خستگی ناپذیر برای بقا را به تصویر بکشد.

.

ژریکو با خلق این اثر شکوهمند که از نظر موضوع و ساخت، در تقابل با معیارهای نئو کلاسیک زمانه خود بود، زمینه ظهور مکتب رمانتیسیسم در نقاشی فرانسه را فراهم کرد.

.

بام نقاشی
دبیر: نجوا عرفانی

 

 

 

خرید مجله پشت بام با ارسال رایگان:

مجله آنلاین

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.