هنرکده هنرهای تزئینی در مهرماه 1339 توسط هوشنگ کاظمی و با حمایت وزیر فرهنگ و هنر وقت، مهرداد پهلبد، در ساختمانی اجاره‌ای در کوچه پیرجمالی در خیابان شریعتی بالاتر از خیابان طالقانی فعلی تاسیس شد. با ظهور انجمن هنری خروس جنگی در اواخر دهه 1320 شمسی و تحولات مهم فرهنگی و هنری در دوره پهلوی دوم و به‌خصوص بعد از کودتای 28 مرداد 1332، فضاهای آموزشی در حیطه هنرهای دیداری مدرن گسترش پیدا کرد. هنرستان هنرهای زیبای تهران در سال 1332 با رویکرد آموزش نوین، که تحت تاثیر فضای آموزشی مدارس اروپا، فعالیت می‌کرد، توسط جلیل ضیاپور تاسیس شد. ضیاپور که خود بنیان‌گذار انجمن هنری خروس جنگی و از دانش‌آموختگان اروپا بود، شیوه آموزش این هنرستان را نسبت به مدارس و آموزشگاه‌های قبل تغییر داد و به‌همین دلیل اولین هنرآموخته‌گان این هنرستان مورد استقبال دانشکده هنرهای زیبای تهران قرار نگرفتند. در حالی که در محدوده  دهه های 20 و 30  تفکر بازگشت به هنر ملی و میهنی رواج پیدا کرده بود. در نگاه نخست توجه به اصالت ایرانی و هویت شرقی است که پایه‌های هنرهای تزئینی را شکل می‌دهد. با توجه به تحولات هنری ایران در دهه 30 و 40 شمسی و رواج هنر نوگرا در بین هنرمندان ایرانی، ماهیت و ساختار هنرکده هنرهای تزئینی با الگوبرداری از مدرسه آرت دکوی پاریس بنیان گذاشته شد. علاوه بر استادان ایرانی، از مدرسان خارجی (فرانسوی) هم دعوت شد که در هنرکده هنرهای تزئینی تدریس کنند. حضور این استادان سبب آشنایی و شناخت بیش‌تر هنرجویان ایرانی با هنر مدرن غربی شد. این هنرکده با ایجاد امکانی برای ادامه تحصیل دانش‌آموختگان هنرستان و ایجاد رشته‌های جدید، بخشی از نیازهای تحصیلی نسل جدید را پاسخ داد. این شماره از پشت بام به این هنرکده اختصاص دارد که میتوانید از این لینک خریداری فرمایید.

اولین طراح مد در ایرانتوسط : در:

پشت‌بام- بام طراحی مد- اولین طراح مد در ایران


اولین طراح مد در ایران

زینت جهانشاه اولین طراح مد در ایران حدود ۱۳۱۰ به همراه پدرش سرهنگ حبیب الله فرود، سرپرست محصلان وزارت جنگ آن روزها، ایران را به مقصد آلمان ترک کرد و به مدرسه دخترانه لته فراین که یک آموزشگاه بین المللی معروف بود، رفت.
او پس از مدتی با یک افسر ارتش ازدواج کرده و برای اقامتی که دو سال و نیم طول کشید راهی برن، پایتخت سوئیس شد.

زینت علاقه خود را به هنر خیاطی جدی‌تر از گذشته دنبال کرد. وی یک سال را صرف یادگرفتن روش برش روی مانکن از یک خانم سوئیسی کرد.

وابستگی نظامی‌ شوهرش باعث شد آن‌ها سوئیس را ترک کنند اما در عوض به شهری پاگذاشتند که یکی از مراکز اصلی صدور مد به تمام دنیا بوده و هست؛ «پاریس»!

زینت تخصص خیاطی خود را در پاریس گرفت. سپس از «‌پیر بالمن» که آن روزها چندان شناخته شده نبود برش و دوخت آموخت.

در مدت یک ماه با رموز خیاطی مدرن وقت، همین طور شیوه اداره یک بوتیک آشنا شد.

 

او یک سال پس از بازگشت به وطنش توانست اولین بوتیک ایرانی را در تهران تأسیس کرده و نام خود را به عنوان اولین کسی که پای مد را به ایران باز کرد، در تاریخ ثبت کند.

در سال ۱۳۲۱ زینت جهانشاه به همراه همسرش از سوئیس به ایران برگشت. یک سال بعد، او خیاط‌خانه خود را در خیابان امیریه تأسیس کرد و با همراهی ۵ کارگر، هر آن‌چه را که در طول سفرها و اقامتش در فرنگ آموخته بود به خانم‌های تهرانی عرضه کرد.

 

با فرستادن کارت دعوت و پیغام و چند تلفن به خانم‌های معتبر، موفق شد  حدود ۱۵ نفر از زنان سرشناس شهر را به نمایش افتتاحیه خیاط‌خانه‌اش باز دعوت کند.

بیشتر این خانم‌ها، فرنگ رفته‌ بودند و با نمایش مد لباس، آشنایی داشتند.

در این مراسم ۹۰ دست لباس زنانه مخصوص صبح، عصر و شب به نمایش گذاشته شد. معرفی لباس‌ها را هم خود جهانشاه برعهده داشت و موقع نمایش هر کدام، اسم و توضیحاتی درباره لباس‌ها می‌داد. .
جالب است بدانید نام تمام این لباس‌های ایرانی از روی فصول سال یا گل‌ها انتخاب شده بود. جنس پارچه‌هایشان مثل تمام پارچه‌های مصرفی آن سال‌ها، فرنگی بود و متری ۲۰ تا ۲۵ تومان، قیمت داشتند. مد لباس‌های طراحی شده توسط جهانشاه هم، بیشتر مطابق مد «کریستین دیور» بود. 

 لباس‌ها بیشتر به رنگ سیاه و قهوه‌ای بودند. قیمت‌شان به عنوان مثال برای پیراهن بعدازظهر ۵۰ تومان و پالتوها ۱۰۰ تومان بود. نمایش دو ساعت و نیم طول کشید و اتفاقاً نه تنها خانم‌های حاضر در مجلس، بلکه تمام آن‌ها که وصف نمایش خیره کننده خیاط‌خانه جهانشاه را شنیده بودند، استقبال زیادی از جادوی مد او کردند.

مانکن‌های این برنامه از بین خانم‌ها و دختران دوست و آشنا انتخاب شدند و چون محیط خیاطخانه و این برنامه خاص کاملاً زنانه بود، از طرف خانواده این مانکن‌ها و خودشان مخالفتی صورت نگرفت. ولی آموزش طرز راه رفتن، ایستادن و نمایش لباس دردسرهای زیادی داشت. این دخترخانم‌ها بین ۱۸ تا ۲۵ سال سن داشتند و پرو و آماده کردن لباس‌هایشان ۳ ماه طول کشید. برخلاف تصور، گیسوان مانکن‌ها ساده و بی آرایش بود، چون در آن زمان سلمانی رفتن و آرایش مثل امروز، امری عادی نبود.

مانکن ها نه تنها بابت این مانکن شدن دستمزدی نگرفتند، بلکه تعدادی از لباس‌ها را هم خریداری کردند!

جهانشاه تا سال ۱۳۴۷ کار خود را ادامه داد. در این مدت چندبار محل خیاط‌خانه اش را تغییر داد، تا این که بالاخره بعد از تولد دخترش زهرا کم‌کم خود را بازنشسته کرد. او شروع کننده راهی بود که به تأسیس خیاط‌خانه‌های متعدد و رواج مد و مدگرایی در ایران، آرام آرام رشد کرده و حالا از مرز ۷۰ سالگی  گذشته است.

بام فشن‌دیزاین
دبیر: امیر طباطبایی

پشت‌بام- بام طراحی مد- اولین طراح مد در ایران

پشت‌بام- بام طراحی مد- اولین طراح مد در ایران

پشت‌بام- بام طراحی مد- اولین طراح مد در ایران

پشت‌بام- بام طراحی مد- اولین طراح مد در ایران

پشت‌بام- بام طراحی مد- اولین طراح مد در ایران

خرید نسخه کاغذی

مجله آنلاین

امکان ارسال دیدگاه وجود ندارد.